Besluit  Gemeenteraad

Aanleiding

Vraag van de intergemeentelijke onroerenderfgoeddienst (IOED)Zender, betreffende de verlenging van het lidmaatschap van IOED Zender en goedkeuring van het beleidsplan

Regelgeving

Decreet Lokaal Bestuur van 15 februari 2018 en alle latere wijzigingen.

Decreet betreffende het Onroerend Erfgoed van 12 juli 2013 en latere wijzigingen.

Onroenderfgoedbesluit van 16 mei 2014.

Het regiodecreet van 3 februari 2023.

Collegebeslissing van 1 december 2025 betreffende de principiële goedkeuring tot het verlengen van het lidmaatschap van de intergemeentelijke onroerend erfgoeddienst Cultuurregio Pajottenland & Zennevallei (IOED ZENDER).

Collegebeslissing van 22 december 2025 betreffende kennisname van de verhoging van de gemeentelijke bijdrage (uitstap van een gemeente) en de beslissing om het dossier niet te behandelen op de gemeenteraad van 23 december 2025

Collegebeslissing van 12 januari 2026 betreffende goedkeuring van het nieuwe beleidsplan, onder voorwaarde dat de maximale bijdrage 0,64 euro per inwoner zal bedragen

Feiten en context

De verantwoordelijkheid van het behoud van het niet-beschermd waardevol erfgoed ligt bij het lokaal bestuur. Toetreding tot de IOED kan zorgen voor aanzienlijke financiële, inhoudelijke en thematische versterking in een streeksamenwerking rond archeologisch, bouwkundig en landschappelijk erfgoed.

De IOED ondersteunt de aangesloten steden en gemeenten in het behoud, beheer, gebruik en herbestemming van het erfgoed in zijn werkingsgebied en creëert een lokaal draagvlak. De IOED doet dit o.a. door het behandelen van vragen omtrent het onroerend erfgoed en geven van (pre-)adviezen voor zowel de gemeenten, eigenaars, architecten, projectontwikkelaars, e.a. We ondersteunen de aangesloten gemeenten bij de opmaak en de uitvoering van kerkenbeleidsplannen, de inventarisatie en opmaak van beheersvisies voor o.a. begraafplaatsen en klein onroerend erfgoed zoals kapellen.

Alle steden en gemeenten zijn bevoegd voor het inventariseren van bouwkundig en landschappelijk erfgoed op hun grondgebied. Elk lokaal bestuur wordt aangemoedigd de inventaris van het bouwkundig erfgoed in haar regio aan te vullen en te herwerken. Een intergemeentelijke onroerenderfgoeddienst (IOED) kunnen de steden en gemeenten ondersteunen bij het inventariseren van hun bouwkundig en landschappelijk erfgoed. Vanaf 1 januari 2023 hebben alle steden en gemeenten zelf de mogelijkheid de inventaris van hun gemeente over te nemen en zelf in te voeren op de Inventaris van het Onroerend Erfgoed. Deze opdracht kan opgenomen worden in samenspraak door en met de IOED.

Gemeente Pepingen is reeds aangesloten bij de Cultuurregio Pajottenland & Zennevallei en maakt binnen de projectvereniging reeds gebruik van de diensten rond bovenlokale cultuur en cultureel erfgoed.

Overwegende dat de Vlaamse subsidies van de IOED structureel verhoogd wordt tot 120.000 euro per jaar per IOED op voorwaarde dat deze inbreng minstens wordt geëvenaard door de deelnemende gemeente;

Overwegende dat de toetreding tot de IOED zorgt voor beleidsondersteuning op het vlak van Onroerend Erfgoed en het ontzorgen van de eigen administratie;

Overwegende dat het werkingsgebied van IOED ZENDER beantwoordt aan de regels rond de referentieregio;

Overwegende dat IOED ZENDER voldoet aan de erkenningsvoorwaarden van een IOED opgesteld door het Agentschap Onroerend Erfgoed.

Overwegende dat de werking van ZENDER steeds meer transversaal wordt en dit in overeenstemming met het Vlaams regeerakkoord van 30 september 2024 en de beleidsnota van de bevoegde ministers Ben Weyts VR2024 dd. 18 november 2024 en Caroline Gennez 145(2024-2025) nr.1 dd. 15 november 2024.

Overwegende dat een erkende IOED moet voldoen aan volgende ontvankelijkheids- en erkenningsvoorwaarden:

De ontvankelijkheidsvoorwaarden zijn:  

• het intergemeentelijk samenwerkingsverband is opgericht conform het decreet van 22 december 2017 over het lokaal bestuur 
• voldoen aan de toepasselijke regelgeving en afbakeningen van de referentieregio’s 
• voldoen aan één van de volgende voorwaarden:  
• minstens 100.000 inwoners tellen die ingeschreven zijn in het bevolkingsregister van de gemeenten die deel uitmaken van het werkingsgebied van de intergemeentelijke onroerenderfgoeddienst  
• een werkingsgebied van minstens 250 km² omvatten. Als de oppervlakte van de bijbehorende referentieregio minder dan 500 km² bedraagt, volstaat het dat het werkingsgebied van de intergemeentelijke onroerenderfgoeddienst minstens 50% van de oppervlakte van de referentieregio omvat  

 De erkenningsvoorwaarden zijn:  

• beschikken over een gezamenlijke omgevingsanalyse. Deze biedt de basis om de gezamenlijke beleidsvisie en acties te ontwikkelen  
• beschikken over een gezamenlijke onderbouwde beleidsvisie die:  
  • complementair is aan het Vlaamse onroerenderfgoedbeleid  
  • het behoud, het gebruik en de herbestemming van het onroerend erfgoed dat op het grondgebied ligt van de aangesloten gemeenten beoogt  
  • integraal is   
  • geïntegreerd is  
  • rekening houdt met de noden van de gemeenschap  
• draagvlak creëren voor de gezamenlijke beleidsvisie voor onroerend erfgoed  
• over de nodige expertise beschikken voor een kwalitatieve opmaak en uitvoer van zijn beleidsvisie voor onroerend erfgoed  
• een consultatienetwerk uitbouwen met relevante diensten en organisaties die betrokken zijn bij de zorg voor het onroerend erfgoed met het oog op expertiseverwerving  

-        Overwegende dat het beleidsplan IOED ZENDER 2027-2032, de strategische en operationele doelstellingen en de bijhorende meerjarenbegroting formeel werden goedgekeurd door de Raad van Bestuur van ZENDER op 28/11/2025.

 

Aangezien ZENDER hun subsidiedossier bij Vlaanderen dient in te dienen ten laatste op 15 januari 2026 werd de beslissing genomen door het college van burgemeester en schepenen en wordt de bekrachtiging aan de gemeenteraad gevraagd.

Financieel advies/visum

De bijdrage bedraagt 0,64 euro per inwoner, te verhogen met de geldende index.  De gemeente werd vrij laattijdig op de hoogte gesteld van de verhoging naar € 0,50, en nadien wegens het afhaken van een gemeente, nogmaals een verhoging naar € 0.64 vanaf 2027.

De budgetten zullen moeten voorzien worden op 0729-00 6150014 lidmaatschappen - lidgeld cultuurregio onroerend erfgoedwerking